يکشنبه ۱۸ خرداد ۱۳۹۹ ساعت ۱۳:۲۵

واقعیت‌های سیاسی جدید جهان در پساکرونا

ارنست رید
هنری کیسینجر، نظریه پرداز روابط بین‌الملل گفته است «مطمئنا جهان پس از کرونا متفاوت خواهد بود» و گفته‌های وی قطعا بدون دلیل نیست. علاوه بر تاثیر عمده کووید-19 بر اقتصاد جهانی و زندگی همه افراد سراسر جهان، واقعیت‌های سیاسی جدیدی نیز در حال ظهور است. کارآمدی در مقابله با تهدیدهای فراملی به معیار جدیدی برای سنجش برتری تبدیل شده است. چه کسی در صدر قرار خواهد گرفت؟ چرا؟ و این امر چه تاثیری در جهان پساکرونا خواهد داشت؟
۰
واقعیت‌های سیاسی جدید جهان در پساکرونا
مردم‌نيوز: در ابتدا اجازه دهید نگاهی به ارقام تایید شده‌ای بیندازیم که تلفات کووید-19 در سراسر جهان را نشان داده و احتمالا شاخص نهایی چگونگی مقابله کشورهای مختلف با این همه‌گیری محسوب می‌شود. در روز تجزیه و تحلیل مقاله حاضر (12 مه ‌2020)، مرگ و میر ناشی از کرونا ویروس در آمریکا بیش از دیگر کشورهای جهان بوده و رقم 80684 فعلی آن بیش از دو برابر کشور دوم این فهرست است.
بنابراین، می‌توان دید که تا به حال همه کشورهای داری آمار بالای مرگ و میر ناشی از کووید-19 (بالای 5 هزار) همگی (به جز برزیل و ایران) از منطقه یورو-آتلانتیک هستند. کشورهایی که کمتر تحت تاثیر کرونا ویروس قرار گرفته‌اند در آفریقا، آسیای مرکزی و منطقه آسیا-اقیانوسیه واقع هستند. در این میان چین قابل توجه است. این کشور در ابتدا کانون کووید-19 بود، اما توانست به‌طور موثر با آن مقابله کند و با تلفات نسبتا پایین، به اولین کشوری تبدیل شود که این ویروس را شکست داد.
نوع رژیم سیاسی، اعتماد به دولت و اعتماد به رسانه‌ها جزو عواملی هستند که در ارزیابی مهم‌ترین دلایل موفقیت یا شکست در برابر کووید-19، بیش‌تر مورد بحث و بررسی قرار گرفته‌اند. از این رو، طبق نمودار زیر، همبستگی بین این عوامل با مرگ و میر کووید-19 در 25 کشور شامل 10 کشور با نرخ تلفات بالا و 15 کشور دیگر بررسی خواهد شد که تا حدی بازیگر جهانی/ منطقه‌ای مهمی تلقی می‌شوند. مقدار متغیر نوع رژیم از «شاخص دموکراسی» در آخرین گزارش «واحد اطلاعات اکونومیست» اخذ شده است و داده‌های مربوط به اعتماد عمومی به دولت و رسانه‌ها برگرفته از «ادلمن تراست بارومتر» (Edelman Trust Barometer) است.

اگرچه این نمودار همبستگی زیاد بین نرخ تلفات کووید-19 و عوامل فوق‌الذکر را تایید نمی‌کند، اما می‌توان مشاهده کرد که در «شاخص دموکراسی» همه کشورهای دارای تلفات بالای 5 هزار دموکراتیک بوده و در مقیاس اعتماد عمومی، نمره آنها زیر 50 درصد است. این امر نشان می‌دهد که کشورهایی که معیارهای دموکراسی را کاملا رعایت کرده (و کشورهایی که به رعایت کامل دموکراسی نزدیک هستند) اما سطح اعتماد عمومی به دولت در آنها پایین است، احتمالا نرخ بالای تلفات کرونا ویروس در آنها زیاد است، در حالی که احتمالا بروز این تلفات زیاد در کشورهای «اقتدارگرا» و «ترکیبی» با سطح اعتماد بالای عمومی به دولت و رسانه‌ها، کمتر است.
 
بیشترین تلفات جانی کرونا در دموکراسی‌های غربی با سطح پایین اعتماد عمومی به دولت و رسانه‌ها
بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که عمده کشورهایی که در مهار شیوع کووید-19 شکست خورده و تلفات جانی زیادی داشته‌‌اند، دموکراسی‌های غربی با سطح پایین اعتماد عمومی به دولت و رسانه‌ها بوده‌اند. رهبران این کشورها در ابتدا شدت این مشکل را انکار کرده‌اند و قادر به کنترل توده مردم خویش نبوده‌اند، چراکه مردم آن‌ها بیش از آنکه از مسئولیت خود باخبر باشند، از حقوق خود آگاهی داشته و اکثرا به دولت و رسانه‌های خویش اعتماد چندانی نداشتند.
علاوه بر این، کشورهای لیبرال به شکست راهبرد اولیه خود یعنی «عدم دخالت» [دولت در اقتصاد] پی برده و به رویکرد «هرکس به فکر خویش باشد» روی آوردند، به‌طوری‌که آمریکا مسافرت از اتحادیه اروپا به این کشور را ممنوع کرد و اتحادیه اروپا هم به نوبه خود صادرات تجهیزات حفاظت فردی (PPE) را ممنوع ساخت. اتحادیه اروپا دچار کشمکش و آشفتگی درونی شد، تجهیزات حفاظت فردی کمکی به ایتالیا در آلمان ناپدید شد و مجارستان و لهستان سهم بیشتری از کمک‌های مربوط به کروناویروس دریافت کرده و اسپانیا و ایتالیا چیزی عایدشان نشد. این آشفتگی حتی بیش‌تر از کرونا ویروس وجهه مدل دموکراسی غرب آسیب وارد کرد. هنگامی که بروکسل در نهایت خود را بازیافت و به عنوان یک اتحادیه به خود را پیدا کرد، پکن در حال ارسال کمک، تجهیزات پزشکی، تجهیزات حفاظت فردی و کارکنان پزشکی به کشورهای سراسر دنیا از جمله دموکراسی‌های گرفتار و آسیب دیده غربی بود. این امر، باز تاکیدی بر پتانسیل رهبری چین در بحبوحه این بحران بود. از سوی دیگر، درحالی که پکن به سختی تلاش می‌کرد تا چین را به عنوان کشور شکست دهنده کرونا ویروس در خاطره‌ها ماندگار سازد، واشنگتن مشغول پیشبرد این دیدگاه خود بود که کرونا ویروس «تقصیر چین است».
 
همه‌گیری کرونا مغالطه برتری پارادایم غربی را آشکار ساخت
با این وجود، صرف نظر از اینکه چه کسی در این جنگ تبلیغاتی پیروز خواهد شد، همه‌گیری کووید-19 مغالطه برتری پارادایم غربی را آشکار ساخت. به نظر می‌رسد که «گرایش واپسگرانه» بر «روشنگری غرب» غلبه کرده و دموکراسی غربی که قبلا به عنوان اکسیری برای همه کشورهای جهان فروخته می‌شد، مسلما برخی از جذابیت‌های خود را از دست داده است. درست همانطور که پس از پیروزی در جنگ جهانی دوم، اتحاد جماهیر شوروی ظهور کرد، اکنون چین به عنوان جانشین مشروع جدید آن، نظام غربی را تهدید می‌کند.
 
کد مطلب: 145168
مرجع : شورای راهبردی روابط خارجی
نام شما

آدرس ايميل شما
نظر شما *

چند رسانه ای